«Η κυβερνητική πρωτοβουλία για τη συνταγματική αναθεώρηση αποτελεί μία προσπάθεια περαιτέρω εναρμόνισης του υφιστάμενου νομικού πλαισίου με τις σύγχρονες κοινωνικές και πολιτισμικές ανάγκες.

Υπό αυτό το πρίσμα, έχουν τεθεί στα ζητήματα προς διαβούλευση για την επικείμενη συνταγματική αναθεώρηση και οι σχέσεις της Πολιτείας με την Εκκλησία.

Οι δύο άξονες του διαλόγου είναι ο αμοιβαίος σεβασμός και οι διακριτοί ρόλοι των δύο θεσμών με σκοπό να διασφαλίζονται η θρησκευτική ελευθερία και τα ανθρώπινα δικαιώματα των πολιτών.

Αλλωστε, σήμερα η συνεργασία μεταξύ Πολιτείας και Εκκλησίας είναι πιο επιτακτική από ποτέ, αν σκεφτεί κανείς ότι παγκόσμιες προκλήσεις, όπως η προσφυγική κρίση και ο θρησκευτικός εξτρεμισμός, μας φέρνουν όλους αντιμέτωπους με την ανάγκη αναστοχασμού απέναντι στις αρχές της αγάπης, της αλληλεγγύης, του αλληλοσεβασμού, που διέπουν κατά κόρον την Ορθοδοξία.

Το θεμελιώδες άρθρο για τη θρησκευτική ελευθερία και τη σχέση της Πολιτείας με τις θρησκευτικές κοινότητες (συμπεριλαμβανομένης και της Ορθόδοξης Εκκλησίας) είναι το άρθρο 13 του Συντάγματος, βάσει του οποίου η Ελληνική Δημοκρατία οφείλει να εγγυάται και να προστατεύει τη θρησκευτική ελευθερία.

Βάσει αυτού, θα πρέπει να εξετάζεται το άρθρο 3, το οποίο επιτελεί δύο κύριες λειτουργίες: αφενός διασφαλίζει τη θέση του Οικουμενικού Πατριαρχείου και αφετέρου προχωρά σε μια διαπίστωση με όρους ιστορικούς, πολιτισμικούς, αλλά και αριθμητικής, της θέσης της Ορθοδοξίας στην Ελλάδα.

Αυτή η θέση σε καμία περίπτωση δεν απειλείται, ούτε απομειώνεται με την κυβερνητική πρόταση για τη συνταγματική αναθεώρηση. Το αντίθετο μάλιστα.

Στον αντίποδα, οι νομικές και άλλες σχέσεις μεταξύ των δύο θεσμών ακολούθησαν εδώ και χρόνια την εξελικτική πορεία αντίστοιχων σχέσεων που υφίσταντο (και υφίστανται) σε άλλα ευρωπαϊκά κράτη. Αυτό που απομένει τώρα είναι ο εξορθολογισμός των διακριτών ρόλων, προκειμένου αυτοί να αποκρυσταλλωθούν και να αποτυπωθούν πλήρως».

* Ο Γ. Αμανατίδης είναι  υφυπουργός Εξωτερικών

– Το άρθρο δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα των Συντακτών, 30/07/2016