Την Τρίτη 6 Απριλίου θα γίνει η επίσκεψη του πρωθυπουργού Κ. Μητσοτάκη στη Λιβύη, μετά από πρόσκληση του μεταβατικού πρωθυπουργού της χώρας Α. Ντμπέιμπα, με αφορμή την επανέναρξη των διπλωματικών σχέσεων Αθήνας – Τρίπολης. Η πρόσκληση είχε διατυπωθεί στις 16 Μαρτίου στην τηλεφωνική επικοινωνία των δύο πρωθυπουργών, με την ανάληψη των καθηκόντων της μεταβατικής κυβέρνησης.

Η νέα κυβέρνηση της Λιβύης συγκροτήθηκε στις αρχές Μαρτίου και ορκίστηκε στις 15, με εντολή να οδηγήσει τη χώρα σε εκλογές τον Δεκέμβριο. Η διαδικασία εξομάλυνσης των σχέσεων Αθήνας – Τρίπολης εξελίχθηκε γρήγορα, μετά τη δήλωση πρόθεσης του ελληνικού υπουργείου Εξωτερικών για επαναλειτουργία της πρεσβείας στην Τρίπολη και του προξενείου στη Βεγγάζη. Παράλληλα με τις διπλωματικές ενέργειες, ο Ν. Δένδιας κινήθηκε και προς τον ειδικό απεσταλμένο του ΟΗΕ για τη Λιβύη Γιαν Κούμπις, τον οποίο επισκέφθηκε στη Γενεύη στις 11 Μαρτίου.

Οι διπλωματικές σχέσεις Ελλάδας – Λιβύης διακόπηκαν τον Δεκέμβριο 2019, μετά την υπογραφή του τουρκο-λιβυκού μνημονίου για τις ΑΟΖ, από τον Τούρκο πρόεδρο Τ. Ερντογάν και τον τέως πρωθυπουργό της Λιβύης Φάγιεζ αλ Σαράτζ, κατά παράβαση του διεθνούς δικαίου και του δικαίου της θάλασσας. Η επαναλειτουργία της ελληνικής πρεσβείας στην Τρίπολη αποτελεί το πρώτο βήμα για την αναθέρμανση των πολιτικών σχέσεων, εφόσον βεβαίως και οι πολιτικές εξελίξεις στη Λιβύη εξελιχθούν ομαλά ενόψει των εκλογών του Δεκεμβρίου. Η ελληνική κυβέρνηση έχει δηλώσει, και στο πλαίσιο της Ε.Ε. και του ΝΑΤΟ αλλά και προς τον ΟΗΕ, την πρόθεση συμμετοχής στις διεθνείς πρωτοβουλίες για την ειρηνική μετάβαση και επίλυση του λιβυκού ζητήματος.

Στο πλαίσιο αυτό στηρίζει το αίτημα αποχώρησης όλων των ξένων δυνάμεων (μισθοφόρων και συμβούλων) που και η μεταβατική κυβέρνηση της Λιβύης διατύπωσε επισήμως, με τον επικεφαλής του Προεδρικού Συμβουλίου Μοχάμεντ αλ Μένφι να θέτει προθεσμία για την αποχώρηση το πρώτο δεκαήμερο του Απριλίου. Η δήλωση επαναλήφθηκε και στην επίσκεψη του αλ Μένφι στην Αγκυρα την περασμένη εβδομάδα.

Από την άλλη, η Αθήνα αναμένει από την Τρίπολη μια δήλωση προθέσεων για τη διευθέτηση του θέματος των ΑΟΖ στη βάση του διεθνούς δικαίου και του δικαίου της θάλασσας. Η ελληνική θέση είναι ρητή, «το τουρκο-λιβυκό μνημόνιο συνεργασίας είναι ανυπόστατο και άκυρο και δεν παράγει αποτελέσματα για την Ελλάδα», δήλωσε ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών Αλέξανδρος Παπαϊωάννου, παραπέμποντας και στη θέση της Ε.Ε. Στη δήλωση του Δεκεμβρίου του 2019 η Ε.Ε. υπογράμμιζε ότι «το τουρκο-λιβυκό μνημόνιο δεν είναι σύμφωνο με το δίκαιο της θάλασσας και δεν παράγει έννομες συνέπειες για τρίτες χώρες». Επιπλέον, το μνημόνιο δεν έχει κυρωθεί από τη Βουλή της Λιβύης, που συνέπλεε με τον αντίπαλο του Φάγιεζ αλ Σαράτζ, στρατηγό Χ. Χάφταρ.

Το πλήρες πρόγραμμα των επίσημων συναντήσεων του Κ. Μητσοτάκη και του Ν. Δένδια δεν έχει γίνει ακόμη γνωστό. Ο πρωθυπουργός θα έχει συνάντηση με τον Λίβυο ομόλογό του Α. Ντμπέιμπα και ο Ν. Δένδιας με την υπουργό Εξωτερικών Νάτζλα Μοχάμεντ αλ Μανγκούς, ενώ κοινή συνάντηση προγραμματίζεται και με τον επικεφαλής του Προεδρικού Συμβουλίου αλ Μένφι, ο οποίος μέχρι τον Δεκέμβριο του 2019 ήταν πρεσβευτής της Λιβύης στην Αθήνα και απελάθηκε λόγω του μνημονίου.

Την ίδια ημέρα που ο Κ. Μητσοτάκης με τον Ν. Δένδια θα επισκεφθούν τη Λιβύη, στην Αγκυρα θα μεταβούν η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και ο πρόεδρος του Συμβουλίου της Ε.Ε. Σ. Μισέλ, για συνάντηση με τον πρόεδρο Τ. Ερντογάν για την πορεία των ευρωτουρκικών σχέσεων.

Efsyn.gr