Τρικλοποδιά στις διαπραγματεύσεις μεταξύ της Βρετανίας και της Ευρωπαϊκής Ένωσης φαίνεται ότι βάζει ο Μπόρις Τζόνσον, που σύμφωνα με δημοσίευμα των Financial Times σχεδιάζει να παρακάμψει μέρη της Συμφωνίας Αποχώρησης του Brexit, τα οποία αφορούν τη Βόρεια Ιρλανδία και το τελωνειακό καθεστώς. Σοβαρές είναι οι αντιδράσεις τόσο στις Βρυξέλλες όσο και στο Δουβλίνο και το Μπέλφαστ.

Την ώρα που ξεκίνησε ακόμη ένας γύρος διαπραγματεύσεων για την εμπορική συμφωνία, η οποία σύμφωνα με τους όρους της Συμφωνίας Αποχώρησης θα πρέπει να ολοκληρωθούν έως το τέλος του 2020, και τον κίνδυνο να μην υπάρξει εγκαίρως αποτέλεσμα, η βρετανική εφημερίδα αποκάλυψε ότι στο επικείμενο νομοσχέδιο της βρετανικής κυβέρνησης για την εσωτερική αγορά, άρθρα θα «εξαλείψουν τη νομική ισχύ τμημάτων της Συμφωνίας Αποχώρησης» σε τομείς όπως οι κρατικές ενισχύσεις και το τελωνειακό καθεστώς της Βόρειας Ιρλανδίας.

Μάλιστα, σύμφωνα με πηγές των FT, η κίνηση μπορεί «σαφέστατα και συνειδητά» να υπονομεύσει τη συμφωνία για τη Βόρεια Ιρλανδία την οποία υπέγραψε ο πρωθυπουργός Μπόρις Τζόνσον τον περασμένο Οκτώβριο για να αποφύγει την επιστροφή στο καθεστώς των σκληρών συνόρων στην περιοχή. Οι πολιτικές δυνάμεις τόσο στο Δουβλίνο όσο και στο Μπέλφαστ έχουν προειδοποιήσει ότι αλλαγή του καθεστώτος αυτού θα μπορούσε να προκαλέσει σοβαρή πολιτική και οικονομική αναταραχή στη Βόρεια Ιρλανδία.

Ο Μπόρις Τζόνσον, πάντως, δήλωσε την Κυριακή ότι, αν δεν επιτευχθεί συμφωνία έως τις 15 Οκτωβρίου, οι δύο πλευρές θα πρέπει «να το αποδεχτούν και να προχωρήσουν παραπέρα».

Ο Μπόρις Τζόνσον, που από την αρχή έχει καταστήσει σαφές ότι είναι υπέρ του «σκληρού Brexit», αν η συμφωνία δεν γίνει με τους όρους του Λονδίνου, πρόσθεσε ότι αν δεν υπάρξει συμφωνία, η Βρετανία θα έχει μια εμπορική σχέση με το μπλοκ όπως η Αυστραλία, χαρακτηρίζοντας αυτό το αποτέλεσμα «καλό».

«Ως κυβέρνηση προετοιμαζόμαστε, στα σύνορά μας και στα λιμάνια μας, για να είμαστε έτοιμοι για αυτή (τη συμφωνία). Θα έχουμε πλήρη έλεγχο επί των νόμων, των κανονισμών και της αλιείας μας», υποστήριξε.

Ουσιαστικά επιβεβαιώνοντας το δημοσίευμα της εφημερίδας, ο υπουργός Περιβάλλοντος Τζορτζ Γιούστις δήλωσε ότι πιθανόν να υπάρχουν κάποιες δευτερεύουσες «νομικές ασάφειες» που χρειάζονται διευκρινίσεις αναφορικά με το πρωτόκολλο για τη Βόρεια Ιρλανδία, αλλά «δεν αλλάζουμε τους όρους».

«Αυτό που συζητάμε είναι κάποια μορφή τελωνειακών ελέγχων για προϊόντα που θα μπορούσαν να υποστούν αλλοιώσεις κατά την είσοδός τους στη ευρωπαϊκή κοινή αγορά», είπε στο BBC.

Αντιδράσεις σε Ιρλανδία και Βόρεια Ιρλανδία

Ο υπουργός Εξωτερικών της Ιρλανδίας, Σιμόν Κοβένι, που διαδραμάτισε κεντρικό ρόλο στη διαπραγμάτευση της Συμφωνίας Αποχώρησης και του πρωτοκόλλου της Βόρειας Ιρλανδίας, χαρακτήρισε την απόφαση της βρετανικής κυβέρνησης «πολύ ασύνετο τρόπο να προχωρήσουμε».

Στο σχέδιο της βρετανικής κυβέρνησης έχουν αντιδράσει και ανώτερα στελέχη των κομμάτων Σιν Φέιν και SDLP της Βόρειας Ιρλανδίας, επικρίνοντας την απόφαση να αλλάξει η Συμφωνία Αποχώρησης.

Αρνητικά αντέδρασε και ο κυβερνητικός εταίρος των Συντηρητικών από τη Σκοτία, το κόμμα SNP, που κατηγόρησε τον Μπόρις Τζόνσον ότι οδηγεί τη χώρα «σε ένα καταστροφικό Brexit» και ότι το νομοσχέδιο για την εσωτερική αγορά που θα κατατεθεί μέσα στην εβδομάδα, «θα είναι η μεγαλύτερη επίθεση στο καθεστώς της μετάβασης από την εποχή που θεσμοθετήθηκε το σκοτσέζικο κοινοβούλιο».

Ε.Ε.: «Αυτοκαταστροφική στρατηγική»

Ο επικεφαλής διαπραγματευτής της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις συνομιλίες για το Brexit, Μισέλ Μπαρνιέ, χωρίς να αναφερθεί στο δημοσίευμα, εξέφρασε την ανησυχία του καθώς όπως είπε γνωρίζει ότι η Βρετανία επιθυμεί «το καλύτερο και για τις δύο πλευρές».

«Εξακολουθώ να ανησυχώ… οι διαπραγματεύσεις είναι δύσκολες, γιατί οι Βρετανοί θέλουν το καλύτερο και για τις δύο πλευρές. Απαιτούμε απλά και ψύχραιμα και μέχρι τέλους ότι οι συμφωνηθείσες πολιτικές δεσμεύσεις στο κείμενο από τον Μπόρις Τζόνσον θα μεταφραστούν νομικά σε αυτή την Συνθήκη», πρόσθεσε.

Αν εφαρμοστούν, η φερόμενη κίνηση αυτή της Βρετανίας μπορεί να θέσει σε κίνδυνο τη Συνθήκη και να προκαλέσει προστριβές στη Βόρεια Ιρλανδία, επισήμανε και εξήγησε ότι το πρωτόκολλο της συμφωνίας για τη Βόρεια Ιρλανδία είναι σημαντικό για να διασφαλιστεί ότι δεν υπάρχει φυσικό τελωνειακό σύνορο ανάμεσα στην Ιρλανδία και την επαρχία της Βόρειας Ιρλανδίας. «Είναι η προϋπόθεση για μια ενωμένη και λειτουργική οικονομία στο νησί (της Ιρλανδίας) καθώς και για τον σεβασμό της ακεραιότητας της ενιαίας αγοράς της Ε.Ε.», πρόσθεσε.

Από την πλευρά της η πρόεδρος της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, εξέφρασε την ελπίδα και την πεποίθηση ότι «η βρετανική κυβέρνηση θα εφαρμόσει τη Συμφωνία Αποχώρησης, μια υποχρέωση βάση του διεθνούς δικαίου και προαπαιτούμενο για την όποια μελλοντική εταιρική σχέση».

Σε ανάρτησή της στο Twitter τόνισε ότι «Το πρωτόκολλο για την Ιρλανδία/Βόρεια Ιρλανδία είναι απαραίτητο για να προστατευθεί η ειρήνη και η σταθερότητα στη νήσο και η ακεραιότητα της ενιαίας αγοράς».

Η Κομισιόν

Επίσης, εκπρόσωπος της Ε.Ε. τόνισε σε ανακοίνωσή του: «Η πλήρης εφαρμογή της συμφωνίας αποχώρησης και ειδικά του πρωτοκόλλου για την Ιρλανδία και τη Βόρεια Ιρλανδία, είναι απαραίτητη. Αυτές είναι νομικές υποχρεώσεις που απορρέουν από το διεθνές δίκαιο. Είναι ζήτημα εμπιστοσύνης. Είναι προαπαιτούμενο, όρος για τις διαπραγματεύσεις για τη μελλοντική σχέση, αυτό είναι απολύτως σαφές».

Ο εκπρόσωπος δήλωσε πως ένα Brexit χωρίς συμφωνία «θα δημιουργούσε αναπόφευκτα φραγμούς στο εμπόριο και στις διασυνοριακές ανταλλαγές, οι οποίοι δεν υφίστανται σήμερα», επισημαίνοντας ότι η Ε.Ε. θέλει μια συμφωνία για τη μελλοντική σχέση, η οποία να διασφαλίζει τον δίκαιο ανταγωνισμό.

Η ΕΕ θέλει να ξέρει ποιους κανόνες περί κρατικών αρωγών θα εφαρμόζει στο μέλλον η Βρετανία ώστε να εξασφαλίσει ότι η βρετανική κυβέρνηση δεν θα βοηθήσει τις εταιρείες της χώρας να υπονομεύσουν εταιρείες της Ε.Ε. μέσω άδικης οικονομικής βοήθειας.

«Επισημαίνω τέλος ότι ενώ είμαστε αποφασισμένοι να καταλήξουμε σε μια συμφωνία με το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ε.Ε. θα είναι έτοιμη -στην περίπτωση ενός σεναρίου χωρίς συμφωνία- να διεξάγει εμπόριο από την πρώτη Ιανουαρίου 2021 με το Ηνωμένο Βασίλειο με τους όρους του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου», επισήμανε ο εκπρόσωπος.

Σοβαρές αντιδράσεις έχουν εκφραστεί και από διπλωμάτες της Ε.Ε., που μιλώντας σε καθεστώς ανωνυμίας και σχολιάζοντας τo δημοσίευμα των Financial Times, τόνισαν ότι τα σχέδια της βρετανικής κυβέρνησης να παρακάμψουν βασικά μέρη της Συμφωνίας Αποχώρησης συνιστούν «απέλπιδα και τελικά αυτοκαταστροφική στρατηγική».

«Το “Pacta sunt servanda”, δηλαδή “οι συμφωνίες πρέπει να τηρούνται”, είναι μια θεμελιώδης αρχή του διεθνούς δικαίου. Αν το Ηνωμένο Βασίλειο αποφάσισε να μη σεβαστεί τις διεθνείς υποχρεώσεις του, αυτό θα υπονομεύσει τη θέση του στην διεθνή κοινότητα», δήλωσε διπλωμάτης της Ε.Ε. και τόνισε: «Ποιος θα ήθελε να συνάψει εμπορικές συμφωνίες με μια χώρα που δεν εφαρμόζει τις διεθνείς συνθήκες; Θα ήταν μια απέλπιδα και τελικά αυτοκαταστροφική στρατηγική».

Άλλος διπλωμάτης της Ε.Ε. δήλωσε ότι «χωρίς τη σωστή εφαρμογή της Συμφωνίας Αποχώρησης, δεν μπορώ να φανταστώ ότι η Ε.Ε. θα καταλήξει σε μια συνθήκη με μια χώρα που δεν συμμορφώνεται με τις δεσμεύσεις της σε σχέση με τη Συμφωνία».

efsyn.gr