Η κλιματική αλλαγή και η κρίση που αυτή συνεπάγεται είναι ένα ζήτημα που οι χώρες θα πρέπει να λαμβάνουν υπ’ όψιν τους πριν αποφασίσουν την απέλαση αιτούντων άσυλο, τονίζει η Επιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ. Αν και η απόφαση της επιτροπής του ΟΗΕ δεν είναι νομικά δεσμευτική, συνιστά σημαντικό διεθνές προηγούμενο για τους μελλοντικούς κλιματικούς πρόσφυγες, εκτιμούν οι ακτιβιστές για την παροχή ασύλου.

Η απόφαση του οργάνου του ΟΗΕ ήταν το αποτέλεσμα προσφυγής από το 2016 πολίτη από το Κιριμπάτι που είχε ζητήσει άσυλο στη Νέα Ζηλανδία με την αιτιολογία της κλιματικής αλλαγής, χαρακτηρίζοντάς τον εαυτό του «κλιματικό πρόσφυγα», και οι αρχές δεν έκαναν δεκτό το αίτημά του.

Ο Ιοάνι Τεϊτιότα μετανάστευσε το 2007 στη Νέα Ζηλανδία και έκανε αίτηση παροχής ασύλου όταν έληξε η βίζα του το 2010, υποστηρίζοντας ότι αναγκάστηκε να αφήσει την πατρίδα του εξαιτίας της κλιματικής αλλαγής και ανόδου της στάθμης της θάλασσας. Η Νέα Ζηλανδία δεν δέχτηκε το αίτημα, τον απέλασε στην πατρίδα του, το Κιριμπάτι, που βρίσκεται στον Ειρηνικό, το 2015.

Αν και η επιτροπή δεν ανέστειλε την απόφαση της απέλασης του Τεϊτιότα, καθώς ο ίδιος δεν διέτρεχε άμεσο κίνδυνο από την επιστροφή στην πατρίδα του, στην απόφασή της αναφέρει ότι η επιδείνωση των περιβαλλοντικών συνθηκών και η κλιματική αλλαγή είναι από τις σοβαρότερες και άμεσες απειλές για την ανθρώπινη ζωή. 

«Χωρίς ρωμαλέες εθνικές και διεθνείς προσπάθειες, οι συνέπειες της κλιματικής αλλαγής στα κράτη που θα τις υποστούν μπορεί να γίνουν οι αιτίες να πληγούν τα δικαιώματά τους», αναφέρει η επιτροπή του ΟΗΕ σε ανακοίνωση που εξέδωσε τις προηγούμενες ημέρες. 

Αυτή η απόφαση μπορεί να γίνει η αφορμή να υποχρεωθούν χώρες που φιλοξενούν αιτούντες άσυλο να μην τους απελάσουν σε χώρες όπου αντιμετωπίζουν δυνητικούς κινδύνους. Η Επιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων τονίζει ότι το Κιριμπάτι κινδυνεύει να βυθιστεί εξαιτίας της κλιματικής αλλαγής και αυτός είναι ένας ακραίος κίνδυνος για τη ζωή.

Το Κιριμπάτι έχει πληθυσμό 110.000 ανθρώπων και κατά μέσο όρο το έδαφός του βρίσκεται σε υψόμετρο μόλις 2 μέτρων πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας, γεγονός που το καθιστά από τα πλέον επικίνδυνα να βυθιστούν αν ανεβεί η στάθμη της θάλασσας.

Η Νέα Ζηλανδία και η Αυστραλία δέχονται πιέσεις να αλλάξουν το μεταναστευτικό τους δίκαιο όσον αφορά τους πολίτες χωρών του Ειρηνικού. Αν και η απόφαση της επιτροπής του ΟΗΕ δεν είναι νομικά δεσμευτική, συνιστά σημαντικό διεθνές προηγούμενο για τους μελλοντικούς κλιματικούς πρόσφυγες, εκτιμούν οι ακτιβιστές για την παροχή ασύλου.

Η Διεθνής Αμνηστία εκτιμά ότι πρόκειται για «διεθνές προηγούμενο. Λέει ότι ένα κράτος θα παραβιάζει την υποχρέωσή του για την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων αν επαναπροωθεί πρόσωπο σε χώρα όπου, λόγω της κλιματικής αλλαγής, κινδυνεύει η ζωή του, ή βρίσκεται σε κίνδυνο λόγω απάνθρωπης ή υποτιμητικής συμπεριφοράς».