Συνέντευξη του Φώτη Κουβέλη στο Tvxs.gr και στην δημοσιογράφο Νικόλ Λειβαδάρη


Έχουμε μια ακόμη αξιολόγηση ανοιχτή κι ένα ακόμη διαπραγματευτικό θρίλερ. Τί πιστεύετε ότι επιδιώκουν οι δανειστές – ουσιαστικά τι επιδιώκουν το ΔΝΤ και ο Σόιμπλε;

Η ολοκλήρωση της αξιολόγησης αποτελεί αποφασιστικό παράγοντα για την εξέλιξη του όλου προγράμματος. Η χώρα εκπληρώνει τις υποχρεώσεις της και συνεχίζει το πρόγραμμα  δημοσιονομικής προσαρμογής. Τα νέα μέτρα λιτότητας που επίμονα αξιώνει το ΔΝΤ είναι αβάσιμα και απαράδεκτα, με το δεδομένο ότι  υπήρξε απόδοση των εσόδων, σε σχέση  με τους στόχους του προγράμματος, έγιναν διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις και κατεγράφη υπερκάλυψη των δημοσιονομικών στόχων.

Η κωλυσιεργία οφείλεται στους δανειστές και όχι στην Ελλάδα. Είναι χαρακτηριστικό ότι η Κομισιόν, ενώ δεν συμφωνεί με τα σενάρια και τους υπολογισμούς του ΔΝΤ δεν παίρνει  καθαρή θέση. Το ΔΝΤ, άλλωστε, έχει πέσει έξω σε πολλές από τις προβλέψεις του, αρχής γενομένης από το 2010, γεγονός που και το ίδιο έχει ομολογήσει.

Εκτιμώ ότι το ΔΝΤ ενδεχομένως να μην θέλει πλέον να πάρει μέρος στη χρηματοδότηση του 3ου προγράμματος ή να τις εξαρτά από παράλογες αξιώσεις και ταυτόχρονα επιλέγει να μην δυσαρεστεί τον κ. Σόιμπλε, με τις γνωστές τιμωρητικές του για την Ελλάδα θέσεις του και τις επικίνδυνες για την ουσιαστική ενότητα της Ευρώπης απόψεις του.

Ο πρωθυπουργός είπε ότι η αξιολόγηση θα κλείσει χωρίς «υπαναχωρήσεις αρχών». Ποια θεωρείτε ότι πρέπει να είναι τα όρια ενός πιθανού συμβιβασμού;

Η χώρα δεν μπορεί να δεχθεί – και μάλιστα νομοθετημένα- προληπτικά μέτρα και δεν πρέπει να γίνουν αποδεκτά.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης ζητά σταθερά εκλογές εδώ και τώρα. Βλέπετε πιθανότητα για πρόωρες κάλπες; Η κυβέρνηση πρέπει να πάει σε εκλογές ή όχι;

Δεν χρειάζονται εκλογές. Ένα τέτοιο ενδεχόμενο θα ήταν ιδιαίτερα αρνητικό όσο και επικίνδυνο για τη χώρα και την προσπάθεια που καταβάλλεται με θυσίες του ελληνικού λαού για τη θετική εξέλιξη  της οικονομίας.  Εκείνο που χρειάζεται  είναι η υπεύθυνη στάση των πολιτικών δυνάμεων του δημοκρατικού τόξου και η στήριξη της προσπάθειας γι’ αυτήν την εξέλιξη.

Πολιτικοί φορείς της αντιπολίτευσης, όπως η Δημοκρατική Συμπαράταξη και η Ένωση Κεντρώων ζητούν κυβέρνηση «εθνικής συνεννόησης» ή όλων των «φιλοευρωπαϊκών δυνάμεων». Βλέπετε να υπάρχει έδαφος – και ανάγκη – για οικουμενικά κυβερνητικά σχήματα;

Δεν κατανοώ την επιμονή στη θέση για «κυβέρνησης εθνικής συνεννόησης όλων των φιλοευρωπαϊκών δυνάμεων». Εκφωνείται σε πολιτικό κενό. Άλλοι την απορρίπτουν κατηγορηματικά – και ο ΣΥΡΙΖΑ και η ΝΔ-, άλλοι την θέλουν τώρα και άλλοι μετά τις εκλογές. Ο τόπος δεν χρειάζεται  συγκατοικήσεις  χωρίς πλαίσιο , με άχρωμη πολιτική και θολό ορίζοντα.

Υπάρχει μια έντονη κινητικότητα στην κεντροαριστερά το τελευταίο διάστημα – επιστροφές, προσπάθειες επανένωσης, κινήσεις για νέα σχήματα. Υπάρχει δυναμική και προοπτική ανασυγκρότησης σε αυτές τις κινήσεις;

Δεν προδικάζω τις εξελίξεις από την κινητικότητα που υπάρχει στο χώρο της «κεντροαριστεράς». Σημειώνω όμως ότι η συγκρότησή της εξαρτάται από τον βαθμό έκφρασης των αιτημάτων και των διεκδικήσεων της κοινωνίας. Μια «κεντροαριστερά» εταίρος της συντηρητικής πολιτικής δεν έχει κοινωνικό αντίκρισμα. Σε συνθήκες ενίσχυσης του πολιτικού διπολισμού οι όποιες δυνάμεις αναφέρονται στην «κεντροαριστερά» δεν μπορούν να νίπτουν τας χείρας τους. Θα πρέπει να δικαιώσουν τον αυτοπροσδιορισμό τους αναζητώντας συμπλεύσεις με την Αριστερά, κλείνοντας το κεφάλαιο της συμπόρευσης με τη νεοφιλελεύθερη πολιτική.

Ο Νίκος Φίλης στην Κεντρική Επιτροπή του ΣΥΡΙΖΑ είπε ότι ο συγγενέστερος σύμμαχος της αριστεράς είναι το ΠΑΣΟΚ και εισηγήθηκε «προγραμματικό άνοιγμα».  Εσείς δείχνετε να θεωρείτε την κεντροαριστερά συνιστώσα του συντηρητικού μπλοκ. Θα την χαρίσετε όμως στον κ. Μητσοτάκη;

Συνιστώσα του συντηρητικού μπλοκ είναι όταν εφαρμόζει συντηρητικές πολιτικές. Εάν αντιθέτως αποκολληθεί από αυτές και τη ΝΔ – βλέπω με ενδιαφέρον τις ζυμώσεις που εξελίσσονται – θα μπορούσαν να αποκλιμακωθούν οι εντάσεις και να ανοίξει ο διάλογος κεντροαριστεράς και Αριστεράς. Μόνο έτσι μπορεί να κλείσει η σημερινή πολεμική φάση και να ομαλοποιηθούν, υπό προϋποθέσεις, οι σχέσεις μεταξύ δυνάμεων που θα μπορούσαν, στρατηγικά, να συγκροτούν ένα προοδευτικό πολιτικό μπλοκ. Η ρήξη με τη ΝΔ δεν συνεπάγεται υποδούλωση της κεντροαριστεράς στον ΣΥΡΙΖΑ. Στην απελευθέρωσή της θα έλεγα μάλλον πως παραπέμπει…

Η δική σας πολιτική σχέση με τον ΣΥΡΙΖΑ θα παραμείνει στο επίπεδο της στήριξης που ήδη παρέχετε ή υπάρχει ενδεχόμενο για πιο ενεργό πολιτική σας εμπλοκή;

Η μάχη της εξόδου της χώρας από την κρίση πρέπει και μπορεί να κερδηθεί με κοινωνικά δίκαιους όρους και προοδευτική πολιτική. Δεν είναι ούτε εύκολη ούτε ευθύγραμμη η προσπάθεια. Έχει αντίπαλο τις κοινωνικά συντηρητικές και νεοφιλελεύθερες δυνάμεις και τα κέντρα του οικονομικού και πολιτικού κατεστημένου στο εσωτερικό και στο εξωτερικό, που θέτουν προσκόμματα, επιδιώκοντας την έξοδο από την κρίση με τους δικούς τους πολιτικούς όρους και τα δικά τους συμφέροντα.

Στη χώρα διαμορφώνονται δύο πόλοι: ο ένας βαθύτατα συντηρητικός και ο άλλος προοδευτικός.  Ο προοδευτικός  πόλος πρέπει να στηριχθεί και να ενισχυθεί  προς όφελος της κοινωνίας και της χώρας. Είναι δε προφανές ότι δεν μιλάω για δικομματισμό. Από αυτή τη θέση αναδεικνύουμε τη συσπείρωση με τις δυνάμεις του ΣΥΡΙΖΑ, στον αγώνα για δημοκρατία, δίκαιη ανάπτυξη, μετασχηματισμό της κοινωνίας και του κράτους. Αυτά  – και μόνον αυτά- προσδιορίζουν την στάση μου. Κί αυτή  η στάση είναι ενεργός.

Ο Ζαν Κλοντ Γιούνκερ είπε ότι το 2017 είναι «η χρονιά του όλα ή τίποτα» για την Ευρώπη. Φοβάστε ακροδεξιά επέλαση ή βλέπετε δυνατή την ανατροπή και το ρήγμα στο δίπολο ακροδεξιάς και νεοφιλελευθερισμού;

Οι ακραίες πολιτικές λιτότητας καλλιέργησαν το έδαφος του ευρωσκεπτικισμού και αναπτύχθηκε ένας επιθετικός εθνικισμός, που απειλεί τη δημοκρατική προοπτική της Ευρώπης. Η Ευρώπη δοκιμάζεται από τη συντηρητική πολιτική που της στερεί  το κοινωνικό περιεχόμενο, που πρέπει να έχει και την απειλεί με διάσπαση. Η πορεία της Ευρώπης θα καθορισθεί από την κατοχύρωση της συνοχής της, με μια προοδευτική πολιτική, χωρίς κοινωνικές και περιφερειακές ανισότητες, με πρόταγμα τις αξίες του ανθρωπισμού και της αλληλεγγύης. Η συσπείρωση των αριστερών και προοδευτικών δυνάμεων μπορεί να ανακαθορίσει τους πολιτικούς συσχετισμούς και να ανακόψει τις φυγόκεντρες τάσεις και την άνοδο των ακροδεξιών δυνάμεων.